AMSTERDAM (ANP) - De kans op cyberaanvallen in Nederland is toegenomen door nieuwe vormen van kunstmatige intelligentie. AI-gedreven cyberaanvallen zouden zomaar tot uitval van betalingsverkeer kunnen leiden als banken en andere instellingen hun digitale beveiliging niet snel verbeteren, waarschuwt De Nederlandsche Bank (DNB).
DNB-president Olaf Sleijpen noemt de cyberdreiging dinsdag het risico voor de financiële stabiliteit waarover hij zich momenteel het meeste zorgen maakt. Hij ziet ook een potentieel "giftige cocktail" door samenhang met andere risico's. Daarom is "dringend actie nodig, zowel van financiële instellingen als van beleidsmakers".
Nieuwe AI-modellen als Mythos zijn in de ogen van Sleijpen een "gamechanger". Ze "zijn zo snel en slim dat zij zelf autonoom aanvallen kunnen uitvoeren omdat ze de zwakke plekken in de beveiliging in slechts enkele minuten hebben gevonden", stipt hij aan. "Als je dan de traditionele manier van patchen gaat toepassen, dan ben je veel te laat."
Geopolitieke spanningen
Cyberaanvallen worden volgens Sleijpen ook steeds nadrukkelijker onderdeel van geopolitieke spanningen. Hij ziet ook een verband met de kans op prijscorrecties op financiële markten. "Juist in tijden van marktonrust kunnen digitale aanvallen op de financiële sector het vertrouwen verder ondermijnen."
De opmerkingen staan niet op zichzelf. Eerder stuurde onder meer het Nationaal Cyber Security Centrum (NCSC) al een waarschuwing uit over de toegenomen cyberdreiging. Ook het Centraal Planbureau (CPB) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM) waarschuwen dinsdag in eigen rapporten voor cyberrisico's en AI-gedreven fraude, zoals deepfakes.
Cyberbeveiliging
Sleijpen heeft de indruk dat de financiële sector al heel veel doet aan cyberbeveiliging. "Het staat bij allemaal op nummer één", constateert hij. "Maar er moet wel meer bij, dat is ook de conclusie." Banken zullen zelf bijvoorbeeld ook AI moeten gebruiken voor hun beveiliging en ze zullen meer in IT moeten investeren. "Dat kost geld, maar dan is het gelukkig goed nieuws dat de banken eigenlijk allemaal mooie winsten laten zien." Ze moeten die kosten dus kunnen opvangen.
Voor beleidsmakers ziet de DNB-baas ook een belangrijke taak. "Vanwege het grensoverschrijdende karakter van deze AI-ontwikkeling is internationale samenwerking en kennisdeling essentieel. Dit vraagt om een gecoördineerde Europese aanpak." Ook is het volgens hem zaak kwetsbaarheden op te sporen en te verhelpen in andere vitale infrastructuur, zoals energie en telecom.