EU-rekenkamer: groenten- en fruittelers te weinig georganiseerd

LUXEMBURG (ANP) - Binnen de EU wordt te weinig gedaan om groenten- en fruittelers lid te laten zijn van een producentenorganisatie, waarmee ze de strijd kunnen aangaan met grote detailhandelaren. Dat concludeert de Europese Rekenkamer (ERK) dinsdag in een rapport. Alleen in Nederland en België zijn dit soort organisaties groot genoeg om vanuit een sterke positie te onderhandelen, aldus de rekenkamer.

Via producentenorganisaties kunnen groenten- en fruittelers gezamenlijk verkopen, investeren en onderhandelen met inkopers, is het idee. Vanuit Brussel wordt daar ook in geïnvesteerd: in 2023 kregen dit soort organisaties ruim 1 miljard aan EU-steun. Ondanks deze voordelen ziet de ERK producentenorganisaties terrein verliezen; tussen 2012 en 2023 is het aantal landbouwers dat is aangesloten bij zo'n organisatie met 39 procent gedaald.

"Als producentenorganisaties landbouwers moeten helpen om grote kopers te trotseren en om consumenten een breed scala aan Europese groenten en fruit te bieden, moeten de regels eenvoudiger, de nationale steun consistenter en het lidmaatschap aantrekkelijker worden", stelt verantwoordelijk ERK-lid Keit Pentus-Rosimannus.

Dat in Nederland en België dit soort organisaties wel voet aan de grond hebben, komt doordat dat historisch en cultureel zo gegroeid is. "Vooral in Nederland zijn landbouwbedrijven vrij groot en geconcentreerd. Dat heeft het organiseren makkelijker gemaakt", aldus een woordvoerder van de rekenkamer.

Volgens de ERK doen noch de lidstaten noch de Europese Commissie genoeg om landbouwproducenten aan te sporen om zich bij producentenorganisaties aan te sluiten. Daarmee blijven de verhoudingen met opkopers van die producten scheef en verliezen landbouwers kostbare tijd die ook gebruikt kan worden om producten te verbouwen of te innoveren. De rekenkamer roept onder meer de Commissie op om zelf actie te ondernemen of om lidstaten hierbij te helpen.