DEN HAAG (ANP) - Hoewel een groot aantal gemeenten al jarenlang te weinig huizen regelt voor vluchtelingen met een verblijfsvergunning, willen provincies "liever niet" ingrijpen. Ze proberen gemeenten zo goed mogelijk te helpen om oplossingen te vinden, zeggen ze in een rondgang door het ANP. Provincies zijn wettelijk verplicht om erop toe te zien dat gemeenten aan hun taken voldoen. Het Rijk bepaalt ieder halfjaar hoeveel statushouders een gemeente moet huisvesten.
De meeste gemeenten lopen hiermee ver achter. Ongeveer 19.000 statushouders verblijven nu ongewild langer in overvolle asielzoekerscentra, waardoor er geen plek is voor nieuwkomers. Het aanmeldcentrum in het Groningse Ter Apel, waar nieuwkomers zich moeten registreren, zit zelfs al weken zo vol dat mensen buiten moeten blijven en in noodopvang elders worden ondergebracht.
Vier gemeenten in Zuid-Holland hebben een laatste waarschuwing gekregen van de provincie. Als ze op 1 april niet aan hun opdracht voldoen, gaat Zuid-Holland op kosten van de gemeente de benodigde huisvesting regelen. Ook in Limburg staat de provincie op het punt om bij een gemeente in te grijpen.
'Steun uitspreken'
Zuid-Holland noemt dit "de laatste mogelijkheid" als alle gesprekken niets opleveren. "Als die plannen ontoereikend zijn en de doelstellingen keer op keer niet gehaald worden, dan grijpt de provincie in. Dat is geen vrijblijvende keuze en we doen dat liever niet." De provincie, waarin onder meer Den Haag flink achterloopt met de huisvesting, ziet ook "dat het voor gemeenten vaak geen simpele opgave is". Een woordvoerder: "Met zowel ambtelijk als bestuurlijk contact, het delen van informatie en tips en het beschikbaar stellen van subsidies hopen we gemeenten zo goed mogelijk te helpen".
Noord-Holland intensiveert sinds kort gesprekken met gemeenten over de achterstanden, zoals koploper Amsterdam. Als het ergens goed gaat, zijn er complimenten en zelfs taart, laat Noord-Brabant weten. Ook de provincie Utrecht spreekt gemeenten waar de achterstanden oplopen nadrukkelijk aan en wil dat ze met verbeterplannen komen. "Die aanpak heeft bij verschillende grote en kleinere gemeenten een positief effect geressorteerd", zegt gedeputeerde Rob van Muilekom.
Het kabinet kan volgens provincies helpen door extra geld te geven aan woningcorporaties, die doorgaans de huizen bouwen waar statushouders in terechtkomen. En ook "door steun uit te spreken voor alle lokale bestuurders die op dit type thema's hun nek uitsteken", aldus Zuid-Holland.