De gevelbouw verandert. Metselwerk was decennialang de standaard voor een stenen gevel, maar er wint een lichter alternatief terrein: de steenstrip. Die opmars komt niet uit het niets, maar hangt samen met problemen waar de bouwsector al langer mee worstelt, zoals personeelskrapte en de druk om bestaande woningen sneller te verduurzamen.
Wat zijn steenstrips precies?
Steenstrips zijn dunne plakken baksteen, meestal 15 tot 20 millimeter dik, die worden gelijmd of mechanisch bevestigd op een ondergrond. Ze hebben geen dragende functie: de steenstrip is een esthetische en beschermende laag, terwijl een ander systeem de gevel draagt.
Dat verschil is belangrijk. Metselwerk bestaat van oudsher uit volledige stenen die met specie op elkaar worden gestapeld en samen de gevel vormen. Steenstrips bootsen dat uiterlijk na, maar op een heel andere, veel lichtere manier.
Waarom nu deze opkomst?
Een paar ontwikkelingen versterken elkaar. Steenstrips plaatsen gaat een stuk sneller dan traditioneel metselen, en voor aannemers die met krappe planningen en oplopende bouwkosten te maken hebben, is die tijdwinst direct geld waard.
Ze zijn ook niet dragend en veel lichter dan volledige bakstenen, waardoor ze minder eisen stellen aan de onderliggende constructie of fundering. Dat maakt ze geschikt voor renovaties, waar een bestaande constructie niet zomaar extra gewicht kan dragen.
Daar komt bij dat steenstrips zich goed lenen voor toepassing op buitengevelisolatie. Nu de druk om de bestaande woningvoorraad te verduurzamen aanhoudt, is dat een reëel voordeel: een woning kan in één werkgang worden geïsoleerd én van een nieuwe, stenen uitstraling worden voorzien.
Tot slot speelt de arbeidskrapte mee. De bouw kampt al jaren met een tekort aan vakmensen, en gespecialiseerd metselwerk is een van de vaardigheden die schaars wordt. Steenstrips plaatsen vraagt ook vakmanschap, maar is minder arbeidsintensief dan metselen.
Waar metselwerk nog wint
Steenstrips vervangen metselwerk niet zomaar. Volledige baksteen gaat vele decennia mee en geldt nog altijd als de meest duurzame en herstelbare optie. Bij monumentale panden of in gebieden met strenge welstandseisen kiest men vaak nog voor authentiek metselwerk, ook omdat baksteen kan worden hergebruikt en een steenstrip niet.
Perceptie speelt ook mee. Voor sommige opdrachtgevers en gemeenten blijft "echt" metselwerk de norm voor kwaliteit, ook al is het verschil met het blote oog nauwelijks te zien.
Een project in de praktijk
Bij
gevelspecialist MNA Group in Nederweert zien ze de vraag naar steenstrips toenemen, vooral bij renovaties waar snelheid en een lichte constructie belangrijk zijn. Bij een recent project in Echt kreeg een gevel met steenstrips een vernieuwde, stenen uitstraling zonder dat de bestaande constructie zwaarder werd belast.
Wat dit betekent voor de regio
Nu de verduurzamingsopgave in de bestaande bouw urgenter wordt en de personeelskrapte aanhoudt, ligt het voor de hand dat lichte
gevelbekleding zoals steenstrips een groter deel van de markt gaat innemen. Dat geldt zeker in regio's als Limburg en Noord-Brabant, waar veel woningen aan verduurzaming toe zijn.
Maar het is geen kwestie van de ene techniek die de andere verdringt, zeggen betrokkenen. Welke techniek het wordt, hangt af van het project, de constructie en de wensen van de opdrachtgever. Steenstrips en metselwerk blijven voorlopig naast elkaar bestaan.