Onderzoekers verdeeld over vervolgonderzoek naar Oranjes

Na het onderzoek naar de rol van het koningshuis in het koloniale verleden zijn de betrokken onderzoekers verdeeld over vervolgonderzoek. Hoewel de een pleit voor meer onderzoek naar de inheemse geschiedenis, is hoofdonderzoeker Gert Oostindie terughoudender. "We hebben de geschiedenis heel grondig onderzocht en hebben net vijf boeken neergelegd", zegt hij. "Natuurlijk kun je altijd verder onderzoek doen, maar ik denk dat de hoofdlijnen nu heel goed staan, veel beter dan ooit tevoren."

Oostindie werkte de afgelopen vier jaar met zo'n zestig wetenschappers aan het onderzoek, dat geheel onafhankelijk van het koninklijk huis is uitgevoerd. Hij is tevreden over wat er naar boven is gekomen over de rol van de Oranjes in de periode van 1600 tot nu en zegt dat er op een groot deel van het onderzoek weinig toe te voegen is.

Een andere onderzoeker heeft de koning wel gevraagd om vervolgonderzoek. "Toen ik hem sprak heb ik van de gelegenheid gebruikgemaakt om hem duidelijk te maken dat er meer fondsen en gelden moeten komen voor onderzoek naar nakomelingen van mensen van kleur. Ik hoop dat hij daar wat mee doet", zei ze. De reactie van de koning was volgens haar "een hele diplomatieke maar ik denk dat hij wel degelijk heeft gehoord wat wij gezegd hebben".

De onderzoekers hebben veel informatie uit archieven gehaald, die grotendeels voor iedereen openbaar zijn. Alleen voor die van Juliana en Beatrix moest het team toegang krijgen van de koning. Die zijn niet openbaar, omdat de informatie te recent is. Inhoudelijk waren er volgens Oostindie daarom geen beperkingen. Wel erkent hij dat een groot deel van het onderzoek gaat over wat er in Nederland over de koloniën is beslist, het gaat niet over de koloniën zelf. Dat komt naar voren in het boek Schaduwen van de Oranjezon, waarin de perspectieven van de mensen die onder Nederlands gezag leefden worden beschreven. Volgens Oostindie kan daar altijd verder onderzoek naar gedaan worden.

Schaduwen van de Oranjezon is ook geschreven als tegenhanger van de boeken die zijn gebaseerd op archieven. Die archieven hebben namelijk een beperking: want wat niet is gedocumenteerd staat er niet. Oostindie zegt dat dat voor elk historisch onderzoek geldt. "Daar ben je je als historicus bewust van en dat vang je op een andere manier op, bijvoorbeeld met interviews."